Ρυθμός και Διαλείμματα: οι παράγοντες που κανένα μηχάνημα δεν μπορεί να λύσει

Γιατί η αύξηση της δύναμης είναι απαραίτητη ακόμα και όταν η εργονομία είναι παρούσα.

Η εκπαίδευση και η δημιουργία ενός περιβάλλοντος σύμφωνα με τους κανόνες της εργονομίας δεν φέρνουν πάντα τα αποτελέσματα που θα θέλαμε. Και αυτό διότι ο κάθε εργαζόμενος είναι διαφορετικός, που σημαίνει πως εκτός όλων των άλλων, υπάρχουν σημαντικές διαφορές στη δύναμη και την δυνατότητα εκτέλεσης διαφορετικών καθηκόντων.

Λειτουργική Ικανότητα & Δύναμη

Η αξιολόγηση και αύξηση της Λειτουργικής Ικανότητας (Functional Capacity) είναι άκρως σημαντικά. Τις περισσότερες φορές δεν υπάρχει η δυνατότητα άμεσης αλλαγής των διαδικασιών και της διαρρύθμισης του εργασιακού χώρου, οπότε θα πρέπει να εστιάσουμε στον εργαζόμενο. Αυξάνοντας την δύναμη και την λειτουργική του ικανότητα, αυξάνουμε και τα όρια και τις δυνατότητές του. Φυσικά και υπάρχουν όρια στο πόσο μπορούμε να παρέμβουμε στα όρια αυτά, αλλά είναι κρίσιμο να γνωρίζουμε πως έχουμε και αυτό το «όπλο» στη φαρέτρα μας.

Με απλά λόγια: αν το φορτίο δεν μειώνεται άμεσα, αυξάνουμε την αντοχή.

Τι χρειάζεται

• Αξιολόγηση της δύναμης και της αντοχής στις καθημερινές εργασίες — το πρώτο βήμα, σε κάθε βάρδια
• Σχεδιασμός προγράμματος ενδυνάμωσης, σύμφωνα με τις αδυναμίες των εργαζομένων και τη φύση των εργασιών
• Συχνότητα: περίπου μία ώρα την εβδομάδα, κατανεμημένη σε τρεις (3) σύντομες συνεδρίες
• Το αποτέλεσμα εμφανίζεται μόνο σε όσους παραμένουν στο πρόγραμμα
• Κρίσιμο σημείο: η έκτη εβδομάδα

Τα εμπόδια

Η υλοποίηση ενός τέτοιου προγράμματος είναι δυσκολότερη από ό,τι σε ένα γραφείο. Οι λόγοι είναι οι μη σταθερές βάρδιες και ομάδες, οι εργαζόμενοι είναι πιο κουρασμένοι ειδικά σε νυχτερινές βάρδιες, και πολλές φορές ο χώρος δεν είναι αρκετός ή κατάλληλος.

Τι μπορούμε να κάνουμε για να προσπεράσουμε τα εμπόδια αυτά:

• Το πρόγραμμα πρέπει να πραγματοποιείται στην αρχή της βάρδιας και όχι στο τέλος.
• Τα προγράμματα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν πιο σύντομα και περιεκτικά, για να μην προκαλέσουν έξτρα κόπωση, ειδικά στους εργαζόμενους νυχτερινής ή απογευματινής βάρδιας.
• Δημιουργία ενός μικρού έστω χώρου, όπου οι εργαζόμενοι θα μπορούν να εκτελούν το πρόγραμμα.
• Τελευταίο και κρίσιμο: οι εργαζόμενοι πρέπει να συμμετέχουν στα προγράμματα αυτά μέσα στον χρόνο εργασίας τους και όχι στο σπίτι — τις περισσότερες φορές είτε δεν εκτελούν το πρόγραμμα όπως θα έπρεπε είτε δεν αφιερώνουν τον χρόνο που απαιτεί.

Στην πράξη, το πρόγραμμα ξεκινά με 2-3 βασικές ασκήσεις ενδυνάμωσης προσαρμοσμένες στις κινήσεις που απαιτεί η δουλειά, όχι γενική γυμναστική. Η παρακολούθηση της συμμετοχής τις πρώτες έξι εβδομάδες δείχνει αξιόπιστα αν το πρόγραμμα θα φέρει τα αποτελέσματα που επιθυμούμε. Αν η προσέλευση πέσει κάτω από το μισό της ομάδας, το πρόβλημα συνήθως δεν είναι το περιεχόμενο αλλά ο χρόνος και ο χώρος.

Βασισμένο σε: συστηματική ανασκόπηση 54 μελετών (Sundstrup et al., J Occup Rehabil 2020) και τυχαιοποιημένες μελέτες ενδυνάμωσης.